Υιοθέτηση των Κατ' Εξουσιοδότηση Πράξεων της Ευρωπαϊκής Επιτροπής για τα αναθεωρημένα ESRS και το Εθελοντικό Πρότυπο Υποβολής Εκθέσεων Βιωσιμότητας

Στις 3 Ιουλίου 2026, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή  δημοσίευσε δύο κατ’ εξουσιοδότηση Κανονισμούς στο πλαίσιο της απλοποίησης του ενωσιακού πλαισίου αναφοράς βιωσιμότητας, και ειδικότερα:

α. έναν κατ’ εξουσιοδότηση κανονισμό για την απλοποίηση των Ευρωπαϊκών Προτύπων Αναφοράς Βιωσιμότητας (“European Sustainability Reporting Standards” - ESRS), και

β.έναν κατ’ εξουσιοδότηση κανονισμό για τη θέσπιση προτύπου αναφοράς βιωσιμότητας για εθελοντική χρήση από επιχειρήσεις που προστατεύονται από το “value chain cap”.

Οι ως άνω κατ’ εξουσιοδότηση πράξεις έχουν διαβιβαστεί στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και στο Συμβούλιο της ΕΕ για έλεγχο. Η περίοδος ελέγχου είναι δύο μήνες, με δυνατότητα παράτασης για επιπλέον δύο μήνες. Εφόσον δεν υπάρξει αντίρρηση, οι πράξεις θα τεθούν σε ισχύ μετά τη δημοσίευσή τους στην Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

Ως προς τα αναθεωρημένα ESRS, η Επιτροπή αναφέρει ότι ο στόχος είναι η μείωση του διοικητικού βάρους για τις επιχειρήσεις, χωρίς να υπονομεύεται ο βασικός σκοπός της CSRD, δηλαδή η παροχή χρήσιμων, αξιόπιστων και συγκρίσιμων πληροφοριών στους επενδυτές και σε λοιπούς ενδιαφερόμενους για τους κινδύνους, τις επιπτώσεις και τις ευκαιρίες βιωσιμότητας. Σύμφωνα με την Επιτροπή, τα αναθεωρημένα ESRS μειώνουν τα υποχρεωτικά σημεία δεδομένων κατά άνω του 60% και το συνολικό αριθμό σημείων δεδομένων κατά άνω του 70%, εισάγουν συντομότερο και σαφέστερο κείμενο, πρόσθετες ευελιξίες και απλούστευση βασικών διαδικασιών.

Ειδικότερα, από το επεξηγηματικό υπόμνημα της πράξης για τα ESRS προκύπτει ότι η Επιτροπή προέβη σε στοχευμένες τροποποιήσεις σε σχέση με την τεχνική συμβουλή της EFRAG, μεταξύ άλλων ως προς την αξιολόγηση ουσιαστικότητας, την έννοια της εύλογης παρουσίασης (“fair presentation”), το επίπεδο συγκέντρωσης ή ανάλυσης πληροφοριών, τη δυνατότητα παράλειψης ορισμένων πληροφοριών, τις αναμενόμενες χρηματοοικονομικές επιπτώσεις, τις εκπομπές αερίων θερμοκηπίου, τα σχέδια μετάβασης για το κλίμα, τα ανθρώπινα δικαιώματα και τις ειδικές προβλέψεις για δραστηριότητες διαχείρισης επενδύσεων. Ιδιαίτερης σημασίας για τον χρηματοπιστωτικό τομέα είναι η πρόβλεψη ότι χρηματοπιστωτικά ιδρύματα που διαχειρίζονται επενδύσεις για λογαριασμό πελατών βάσει fiduciary mandate μπορούν, υπό προϋποθέσεις, να μην περιλαμβάνουν πληροφορίες για τις επενδύσεις αυτές στη δική τους δήλωση βιωσιμότητας, με σκοπό την αποφυγή δυσανάλογου διοικητικού βάρους και επικαλύψεων με άλλα ενωσιακά πλαίσια, όπως ο SFDR και οι πράξεις MiFID II/IDD.

Ως προς το χρονοδιάγραμμα εφαρμογής, ο κατ’ εξουσιοδότηση κανονισμός για τα ESRS προβλέπει ότι τα αναθεωρημένα πρότυπα θα εφαρμόζονται για οικονομικά έτη που αρχίζουν την ή μετά την 1η Ιανουαρίου 2027. Για οικονομικά έτη που αρχίζουν μεταξύ 1ης Ιανουαρίου και 31ης Δεκεμβρίου 2026, οι επιχειρήσεις που εμπίπτουν στο πεδίο εφαρμογής του κατ’ εξουσιοδότηση Κανονισμού (ΕΕ) 2023/2772 θα μπορούν να επιλέξουν είτε την εφαρμογή των υφιστάμενων ESRS είτε των αναθεωρημένων ESRS, ενώ προβλέπεται και η δυνατότητα εφαρμογής ορισμένων νέων reliefs. Σε κάθε περίπτωση, για λόγους διαφάνειας και συγκρισιμότητας, η επιχείρηση θα πρέπει να αναφέρει στη δήλωση βιωσιμότητας ποια εκδοχή των προτύπων εφαρμόζει.

Παράλληλα, η Επιτροπή υιοθέτησε κατ’ εξουσιοδότηση πράξη για τη θέσπιση προτύπου αναφοράς βιωσιμότητας για εθελοντική χρήση (“Voluntary Standard” – VS) από επιχειρήσεις που δεν υπάγονται σε υποχρεωτική αναφορά βιωσιμότητας. Το πρότυπο βασίζεται στη Σύσταση (ΕΕ) 2025/1710 για το VSME και διατηρεί τη βασική αρθρωτή δομή του, με “Basic Module” και “Comprehensive Module”.

Η σημασία του προτύπου αυτού είναι διττή. Πρώτον, παρέχει ένα απλό και τυποποιημένο πλαίσιο για επιχειρήσεις εκτός του υποχρεωτικού πεδίου της CSRD που επιθυμούν να δημοσιοποιούν εθελοντικά πληροφορίες βιωσιμότητας, μεταξύ άλλων για τη διευκόλυνση της πρόσβασής τους σε βιώσιμη χρηματοδότηση. Δεύτερον, λειτουργεί ως “value chain cap”, περιορίζοντας τις πληροφορίες που μπορούν να ζητούν οι επιχειρήσεις που υπάγονται σε CSRD από επιχειρήσεις της αλυσίδας αξίας τους οι οποίες δεν υπερβαίνουν τους 1.000 εργαζομένους, για σκοπούς αναφοράς βιωσιμότητας.

Περαιτέρω, η πράξη διευκρινίζει ότι το “value chain cap” εφαρμόζεται μόνο στη συλλογή πληροφοριών για τους σκοπούς αναφοράς βιωσιμότητας βάσει της Οδηγίας 2013/34/ΕΕ και δεν θίγει αιτήματα πληροφοριών που είναι αναγκαία για τη συμμόρφωση με άλλες υποχρεώσεις που απορρέουν από το ενωσιακό ή εθνικό δίκαιο. Παράλληλα, η Επιτροπή ενθαρρύνει τα χρηματοπιστωτικά ιδρύματα, τους συμμετέχοντες στις χρηματοπιστωτικές αγορές, τις ασφαλιστικές επιχειρήσεις και τα πιστωτικά ιδρύματα να περιορίζουν, κατά το δυνατόν, τα αιτήματα πληροφοριών βιωσιμότητας προς επιχειρήσεις με έως 1.000 εργαζομένους, ακόμη και για σκοπούς πέραν της αναφοράς βιωσιμότητας βάσει της Οδηγίας 2013/34/ΕΕ, στις πληροφορίες του Παραρτήματος Ι του κανονισμού.

Κατ’ εξουσιοδότηση κανονισμός ESRS

κατ’ εξουσιοδότηση κανονισμός VSME